Наверх
Слоним
пасмурно
-2 °C
Зельва
пасмурно
-2 °C
Волковыск
пасмурно
-3 °C
Мосты
пасмурно
-3 °C
Дятлово
пасмурно
-3 °C
Барановичи
пасмурно
-3 °C
EUR 2.8763
USD 2.6395
RUB(100) 3.8142
Цены на жизнь
Минимальная з/плата: 483,17 руб.
Бюджет прожиточного минимума: 339,83 руб.
Тарифная ставка первого разряда: 41 руб.
Базовая величина: 32 руб.
Ставка рефинансирования: 8,5%

Анатоль Сідарэвіч: «Паміж панскім маёнткам і сялянскай хатай была прорва»

7 мая 2018 12:49
Поделиться:

Анатоль Сідарэвіч у Слоніме

Так гісторык Анатоль Сідарэвіч адказаў у Слоніме на пытанне, чаму БНР не падтрымалі ў свой час буйныя землеўладальнікі

Падчас сустрэчы

У нядзелю, 6 траўня, у Слонім з лекцыяй пра стварэнне Беларускай Народнай Рэспублікі завітаў са сталіцы гісторык-навуковец, пісьменнік і палітык Анатоль Сідарэвіч. Лекцыя была прымеркавана да 100-годдзя ўтварэння БНР.

Прыехалі…

Сустрэчу арганізавала слонімская суполка дэмакратычных сіл і сябры Беларускай сацыял-дэмакратычнай партыі з Мастоў. Сам Анатоль Сідарэвіч — даўні чалец Беларускай сацыял-дэмакратычнай партыі («Грамада»), уваходзіць у склад яе рэвізійнай камісіі.

На сустрэчу са знаным гісторыкам сабралася поўная зала цікаўных слонімцаў не толькі з ліку грамадскіх актывістаў.

Анатоль Сідарэвіч пачаў сваю лекцыю пра станаўленне новай беларускай дзяржаўнасці, якая вянчалася дэмакратычным абвяшчэнне БНР 25 сакавіка 1918 года, здалёк.

— Словы Беларусь і беларускі да паўстання 1863-1864 гадоў мелі выключна этнаграфічны сэнс. Толькі ў 1864 годзе выдавец і аўтар «Мужыцкай праўды» Кастусь Каліноўскі ўпершыню ўводзіць іх у палітычную катэгорыю, праз 20 гадоў пасля павешання Каліноўскага гэтымі паняццямі ў палітычным значэнні апелююць выдаўцы часопіса «Гоман», а яшчэ праз 20 — першыя сацыял-дэмакраты, якія ўрэшце і прывядуць беларусаў праз культурніцкую, выдавецкую і палітычную дзейнасць да Усебеларускага народнага сходу ў 1918 годзе, на якім будзе абвешчана  незалежная Беларуская Народная Рэспубліка, — эмацыйна расказваў Анатоль Сідарэвіч гісторыю станаўлення беларускай дзяржаўнасці на пачатку ХХ стагоддзя, раз за разам адхіляючыся ад тэмы лекцыі.

Думна

«Калі з`явіўся бел-чырвона-белы сцяг? З якой гаворкі ўтварылася беларуская мова? Адкуль у Беларусі ўзяліся стараабрадцы? Чаму БНР не падтрымалі шырока багатыя жыхары краю?» — гэтыя і шмат іншых пытанняў слонімцаў раз-пораз адводзілі лектара ў бок ад асноўнай тэмы. Анатоль Сідарэвіч стараўся па магчымасці адказваць на ўсе пытанні сваіх цікаўных слухачоў, хоць час сустрэчы быў абмежаваны.

Іван Бедка Віктар Марчык і Павел Севасцьян

— На момант пачатку Першай сусветнай вайны найбуйнейшымі землеўладальнікамі на тэрыторыі сучаснай Беларусі былі палякі альбо габрэі.

Паміж панскім маёнткам і сялянскай хатай была прорва. Ідэя беларускай дзяржаўнасці была чужой, непрымальнай для чужародных паноў, якім належалі асноўныя беларускія землі ў гэтым сялянскім краі… Таму і не падтрымалі грашыма, — адказаў Анатоль Сідарэвіч на пытанне пра адсутнасць фінансавай падтрымкі БНР буйным капіталам.

Міхаіл Сашко і Алесь Масюк

Пытанняў да госця ў слонімцаў было больш, чым у яго часу на іх адказы.

Сумна не было

— Гэта добра, што я арыентуюся не толькі ў заяўленай тэме. У вашым Слоніме прагучала столькі пытанняў не па тэме дый проста наіўных, што непадрыхтаванаму вузкаму спецыялісту не проста было б на іх адказваць… У Баранавічах, дзе я выступаў напярэдадні, так далёка ад тэмы людзі не адыходзілі, — прызнаўся Анатоль Міхайлавіч у машыне па дарозе на вакзал.

Вось і думай, ці то пахваліў Сідарэвіч слонімцаў за цікаўнасць, ці штосьці іншае меў на ўвазе. Але адно дакладна — сумна на гэтай сустрэчы нікому не было.

Павел Севасцьян і Язэп Палубятка спяшаюцца заняць месцы ў зале

 Фота аўтара

Наш канал в Telegram